Certificatie

De behoefte aan certificatie is ontstaan vanuit de wens van een organisatie om te laten zien dat zij zich aan afspraken houdt en dus een betrouwbare aanbieder of partner is.

Accreditatie
Certificatie kan ‘onder accreditatie’ en ‘buiten accreditatie’ door een derde partij (certificerende instelling). ‘Onder accreditatie’ wil zeggen dat er toezicht plaatsvindt door een accreditatie-orgaan (in Nederland de Raad voor Accreditatie).  Dit toezicht vindt plaats op basis van internationaal geaccepteerde regels, die vooral de onafhankelijkheid van de certificerende instelling en de auditoren moet garanderen. Een certificerende instelling die toetsing onder accreditatie’ uitvoert, mag dit niet ook ‘buiten accreditatie’ doen.

Op een derde partij, die niet onder accreditatie de toetsing uitvoert, bestaat veelal geen vorm van toezicht. De onafhankelijkheid daarvan is niet gegarandeerd. Daarmee kan het certificaat waarde verliezen.

Certificatie tegen ISO 9001 komt zowel voor ‘onder accreditatie’ als ‘buiten accreditatie’.

Waarom meer normen als de basisprincipes hetzelfde zijn?
Vanuit de markt is in de loop van de tijd behoefte aan normen ontstaan, die op deze uitgangspunten zijn gebaseerd, maar een specifieke vertaling zijn naar de eigen sector of type organisatie.

Normalisatie en certificatie in zorg en welzijn in vogelvlucht
De ISO compatibele sectorspecifieke HKZ-normen zijn ontstaan vanuit de behoefte in de verschillende sectoren van zorg en welzijn in Nederland. Er is behoefte aan het gebruik van de in de sector gebruikelijke termen (noemen we de klant ‘cliënt’ of ‘patiënt’ of deelnemer, bestaat het aanbod van de organisatie uit behandelen, ondersteunen, begeleiden, enz.)

  • In veel sectoren was oorspronkelijk ook de behoefte om niet alleen het ‘wat’ vast te leggen, maar ook het ‘hoe’. Naarmate het kwaliteitsdenken in zorg en welzijn zich ontwikkelde, nam de behoefte om ook het ‘hoe’ vast te leggen af. In de loop van de tijd (zeker vanaf 2009) werd in de eisen het ‘wat’ weer leidend.
  • Er is behoefte om centraal afspraken te maken over de wijze waarop de beoordeling en certificatie door certificerende instellingen werd uitgevoerd. Alleen toezicht door de Raad voor Accreditatie (zoals het geval is bij ISO 9001) is onvoldoende. Er zijn centraal afspraken gemaakt met certificerende instellingen over de wijze waarop de toetsing plaatsvindt en er vindt actief overleg plaats met die certificerende instellingen.
  • Ook is er behoefte om centraal inzichtelijk te maken welke organisaties gecertificeerd zijn. Er bestaat een register van HKZ-gecertificeerde organisaties en registers van de NEN-normen die in dit artikel worden genoemd.

Meerdere mogelijkheden certificeren
Er zijn voor organisaties in de sector zorg en welzijn meerdere mogelijkheden om gecertificeerd te raken. Een groot aantal daarvan vallen onder het beheer van NEN en hebben een duidelijke link met internationaal algemeen geaccepteerde principes rond kwaliteitsmanagement en certificatie. Om u als organisatie, maar ook als financier of opdrachtgever, te helpen bij het maken van een keuze is het bijgaande hulpmiddel ontwikkeld.